(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ద్రోణపర్వ - అధ్యాయ 172

॥ శ్రీః ॥
7.172. అధ్యాయః 172
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
సంకులయుద్ధం॥ 1 ॥ ధృష్టద్యుంనాదీనాం హర్షాత్సింహనాదః॥ 2 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text

సంజయ ఉవాచ। 7-172-0x(4721)(52850)
తతస్తే ప్రాద్రవన్సర్వే త్వరితా యుద్ధదుర్మదాః।
అమృష్యమాణాః సంరబ్ధా యుయుధానరథం ప్రతి॥ 7-172-1(52851)
తే రథైః కల్పితై రాజన్హేమరూప్యవిభూషితైః।
సాదిభిశ్చ గజైశ్చైవ పరివవ్రుః సమంతతః॥ 7-172-2(52852)
అథైనం కోష్ఠకీకృత్య సర్వతస్తే మహారథాః।
సింహనాదాంస్తతశ్చక్రుస్తర్జయంతి స్మ సాత్యకిం॥ 7-172-3(52853)
తేఽభ్యవర్షంఛరైస్తీక్ష్ణైః సాత్యకిం సత్యవిక్రమం।
త్వరమాణా మహావీరా మాధవస్య వధైషిణః॥ 7-172-4(52854)
తాందృష్ట్వా పతతస్తూర్ణం శైనేయః పరవీరహా।
ప్రత్యగృహ్ణాన్మహాబాహుః ప్రముంచన్విశిఖాన్బహూన్॥ 7-172-5(52855)
తత్ర వీరో మహేష్వాసః సాత్యకిర్యుద్ధదుర్మదః।
నిచకర్త శిరాంస్యుగ్రైః శరైః సన్నతపర్వభిః॥ 7-172-6(52856)
హస్తిహస్తాన్హయగ్రీవా బాహూనపి చ సాయుధాన్।
క్షురప్రైః శాతయామాస తావకానాం స మాధవః॥ 7-172-7(52857)
పతితైశ్చామరైశ్చైవ శ్వేతచ్ఛత్రైశ్చ భారత।
బభూవ ధరణీ పూర్ణా నక్షత్రైర్ద్యౌరివ ప్రభో॥ 7-172-8(52858)
ఏతేషాం యుయుధానేన యుధ్యతాం యుధి భారత।
బభూవ తుములః శబ్దః ప్రేతానాం క్రందతామివ॥ 7-172-9(52859)
తేన శబ్దేన మహతా పూరితాఽభూద్వసుంధరా।
రాత్రిః సమభవచ్చైవ తీవ్రరూపా భయావహా॥ 7-172-10(52860)
దీర్యమాణం బలం దృష్ట్వా యుయుధానశరాహతం।
శ్రుత్వా చ విపులం నాదం నిశీథే రోమహర్షణే॥ 7-172-11(52861)
సుతస్తవాబ్రవీద్రాజన్సారథింరథినాం వరః।
యత్రైష శబ్దస్తత్రాశ్వాంశ్చోదయేతి పునఃపునః॥ 7-172-12(52862)
తేన సంచోద్యమానస్తు తతస్తాంస్తురగోత్తమాన్।
సూతః సంచోదయామాస యుయుధానరథం ప్రతి॥ 7-172-13(52863)
తతో దుర్యోధనః క్రుద్ధో దృఢధన్వా జితక్లమః।
శీఘ్రహస్తశ్చిత్రయోధీ యుయుధానముపాద్రవత్॥ 7-172-14(52864)
తతః పూర్ణాయతోత్సృష్టైః శరైః శోణితభోజనైః।
దుర్యోధనం ద్వాదశభిర్మాధవః ప్రత్యవిధ్యత॥ 7-172-15(52865)
దుర్యోధనస్తేన తథా పూర్వమేవార్దితః శరైః।
శైనేయం దశభిర్బాణైః ప్రత్యవిధ్యదమర్షితః॥ 7-172-16(52866)
తతః సమభవద్యుద్ధం తుములం భరతర్షభ।
పాంచాలానాం చ సర్వేషాం భరతానాం చ దారుణం॥ 7-172-17(52867)
శైనేయస్తు రణే క్రుద్ధస్తవ పుత్రం మహారథం।
సాయకానామశీత్యా తు వివ్యాధోరసి భారత॥ 7-172-18(52868)
తతోఽస్య వాహాన్సమరే శరైర్నిన్యే యమక్షయం।
సారథిం చ రథాత్తూర్ణం పాతయామాస పత్రిణా॥ 7-172-19(52869)
హతాశ్వే తు రథేఽతిష్ఠన్పుత్రస్తవ విశాంపతే।
ముమోచ నిశితాన్బాణాఞ్శైనేయస్య రథం ప్రతి॥ 7-172-20(52870)
శరాన్పంఛసతాంస్తస్మై శైనేయః కృతహస్తవత్।
చిచ్ఛేద సమరే రాజన్ప్రేషితాంస్తనయేన తే॥ 7-172-21(52871)
అథాపరేణ భల్లేన ముష్టిదేశే మహద్ధనుః।
చిచ్ఛేద తరసా యుద్ధే తవ పుత్రస్య మాధవ॥ 7-172-22(52872)
విరథో విధనుష్కశ్చ సర్వలోకేశ్వరః ప్రభుః।
ఆరురోహ రథం తూర్ణం భాస్వరం కృతవర్మణః॥ 7-172-23(52873)
దుర్యోధనే పరావృత్తే శైనేయస్తవ వాహినీం।
ద్రావయామాస విశిఖైర్నిశామధ్యే విశాంపతే॥ 7-172-24(52874)
శకునిశ్చార్జునం రాజన్పరివార్య సమంతతః।
రథైరనేకసాహస్రైర్గజైశ్చాపి సహస్రశః।
తథా హయసహస్రైశ్చ నానాశస్త్రైరవాకిరత్॥ 7-172-25(52875)
తే మహాస్త్రాణి సర్వాణి వికిరంతోఽర్జునం ప్రతి।
అర్జునం యోధయంతి స్మ క్షత్రియాః కాలచోదితాః॥ 7-172-26(52876)
తాన్యర్జునః సహస్రాణి రథవారణవాజినాం।
ప్రత్యవారయదాయస్తః ప్రకుర్వన్విపులం క్షయం॥ 7-172-27(52877)
తతస్తు సమరే శూరః శకునిః సౌబలస్తదా।
వివ్యాధ నిశితైర్బాణైరర్జునం ప్రహసన్నివ॥ 7-172-28(52878)
పునశ్చైవ శతేనాస్య సంరురోధ మహారథం॥ 7-172-29(52879)
తమర్జునస్తు వింశత్యా వివ్యాధ యుధి భారత।
అథేతరాన్మహేష్వాసాంస్త్రిభిస్త్రిభిరవిధ్యత॥ 7-172-30(52880)
నివార్య తాన్బాణగణైర్యుధి రాజంధనంజయః।
జఘాన తావకాన్యోధాన్వజ్రపాణిరివాసురాన్॥ 7-172-31(52881)
భుజైశ్ఛిన్నైర్మహీపాల హస్తిహస్తోపమైర్మృధే।
సమాకీర్ణా మహీ భాతి పంచాస్యైరివ పన్నగైః॥ 7-172-32(52882)
శిరోభిః సకిరీటైశ్చ సునసైశ్చారుకుండలైః।
సందష్టౌష్ఠపుటైః క్రుద్ధైస్తథైవోద్వృత్తలోచనైః॥ 7-172-33(52883)
నిష్కచూడామణిధరైః క్షత్రియాణాం పియంవదైః।
పంకజైరివ విన్యస్తైః పర్వతైర్విబభౌ మహీ॥ 7-172-34(52884)
కృత్వా తత్కర్మ బీభత్సురుగ్రముగ్రపరాక్రమః।
వివ్యాధ శకునిం భూయః పంచభిర్నతపర్వభిః॥ 7-172-35(52885)
అతాడయదులూకం చ త్రిభిరేవ తథా శరైః।
ఉలూకం పునరాజఘ్నే త్రిభిరేవ మహాయశాః॥ 7-172-36(52886)
స తు తేన సమావిద్ధ క్రోధాద్ద్విగుణవిక్రమః।
శరైరనేకసాహస్రైః సోఽర్జునం ప్రత్యవిధ్యత॥ 7-172-37(52887)
తములూకస్తథా విద్ధా వాసుదేవమతాడయత్।
ననాద చ మహానాదం పూరయన్నివ మేదినీం॥ 7-172-38(52888)
అర్జునః శకునేశ్చాపం సాయకైరచ్ఛినద్రణే।
నిన్యే చ చతురో వాహాన్యమస్య సదనం ప్రతి॥ 7-172-39(52889)
తతో రథాదవప్లుత్య సౌబలో భరతర్షభ।
ఉలూకస్య రథం తూర్ణమారురోహ విశాంపతే॥ 7-172-40(52890)
తావేకరథమారూఢౌ పితాపుత్రౌ మహారథౌ।
పార్థం సిషిచతుర్బాణైర్గిరిం మేఘావివాంబుభిః॥ 7-172-41(52891)
తౌ తు విద్ధా మహారాజ పాండవో నిశితైః శరైః।
విద్రావయంస్తవ చమూం శతశో వ్యధమచ్ఛరైః॥ 7-172-42(52892)
అనిలేన యథాఽభ్రాణి విచ్ఛిన్నాని సమంతతః।
విచ్ఛిన్నాని తథా రాజన్బలాన్యాసన్విశాంపతే॥ 7-172-43(52893)
తద్బలం భరతశ్చేష్ఠ వధ్యమానం తదా నిశి।
ప్రదుద్రావ దిశః సర్వా వీక్షమాణం భయార్దితం॥ 7-172-44(52894)
ఉత్సృజ్య వాహాన్సమరే చోదయంతస్తథాఽపరే।
సంభ్రాంతాః పర్యధావంత తస్మింస్తమసి దారుణే॥ 7-172-45(52895)
విజిత్య సమరే యోధాంస్తావకాన్భరతర్షభ।
దధ్మతుర్ముదితౌ శంఖౌ వాసుదేవధనంజయౌ॥ 7-172-46(52896)
ధృష్టద్యుంనో మహారాజ ద్రోణం విద్ధా త్రిభిః శరైః।
చిచ్ఛేద ధనుషస్తూర్ణం జ్యాం శరేణ శితేన హ॥ 7-172-47(52897)
తన్నిధాయ ధనుర్భూమౌ ద్రోణః క్షత్రియమర్దనః।
ఆదదేఽన్యద్ధనుః శూరో వేగవత్సారవత్తరం॥ 7-172-48(52898)
ధృష్టద్యుంనం తతో ద్రోణో విద్ధా సప్తభిరాశుగైః।
సారథిం పంచభిర్బాణై రాజన్వివ్యాధ సంయుగే॥ 7-172-49(52899)
తం నివార్య శరైస్తూర్ణం ధృష్టద్యుంనో మహారథః।
వ్యధమత్కౌరవీం సేనామాసురీం మఘవానివ॥ 7-172-50(52900)
వధ్యమానే బలే తస్మింస్తవ పుత్రస్య మారిష।
ప్రావర్తత నదీ ఘోరాం శోణితౌఘతరంగిణీ॥ 7-172-51(52901)
ఉభయోః సేనయోర్మధ్యే నరాధద్విపవాహినీ।
తథా వైతరణీ రాజన్యతరాజుపురం ప్రతి॥ 7-172-52(52902)
ద్రావయిత్వా తు తత్సైన్యం ధృష్టద్యుంనః ప్రతాపవాన్।
అభ్యరాజత తేజస్వీ శక్రో దేవగణేష్వివ॥ 7-172-53(52903)
అథ దధ్ముర్మహాశంఖాంధృష్టద్యుంనశిఖండినౌ।
యమౌ చ యుయుధానశ్చ పాండక్య వృకోదరః॥ 7-172-54(52904)
జిత్వా రథసహస్రాణి తావకానాం మహారథాః।
సింహనాదరవాంశ్చక్రుః పాణ్·డవా జితకాశినః॥ 7-172-55(52905)
పశ్యతస్తవ పుత్రస్య కర్ణస్య చ రణోత్కటాః।
తథా ద్రోణస్య శూరస్య ద్రౌణేశ్చైవ విశాంపతే॥ ॥ 7-172-56(52906)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ద్రోణపర్వణి ఘటోత్కచవధపర్వణి చతుర్దశరాత్రియుద్ధే ద్విసప్తత్యధికశతతమోఽధ్యాయః॥ 172 ॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.